Batıl İnanç Nedir?
Batıl inanç, bilimsel bir temele dayanmadığı hâlde “özel” bir etkiye sahip olduğu düşünülen davranış, söz veya ritüelleri tanımlar. Belirsizlikler insanı korkutur ve onları kontrol etme ihtiyacı ortaya çıktığında, insanlar batıl inançlara yönelir. Böylece geçici bir rahatlama yaşarlar. Bu geçiciler daha sonra kalıcı birer inanç türüne dönüşür.
Batıl İnanç Çeşitleri
Gezegenin çok sesli bir yer olması batıl inançları da artırmıştır. Neredeyse her yıl bir batıl inanç yaratıyoruz. Çünkü insan olarak istek ve korkularımızı bir şekilde kontrol altına tutmaya çabalıyoruz. Ve bunu her zaman akıl ve mantık ile başardığımız da söylenemez. Batıl inançlara kapı açtığımız için sayıları ve çeşitleri bir hayli fazladır. Gelin batıl inanç çeşitlerine bir göz atalım.
Geleneksel Batıl İnançlar
Dünyada ortak bazı inançlar da vardır. Bölgelere göre değişebilir ancak mantığı benzerdir.
- Bol Şans: Bir işe başlayan birine iyi dilekte bulunmaktır.
- Kara kedi: Yolunuzu keserse uğursuzluk getirir.
- Ayna kırılması: Yedi yıl şanssızlık anlamına gelir.
- Merdivenin altından geçmeme: Tarihi idam sehpalarına uzanan bir korku.
- Çok güldük: Çok gülmenin ardından kötü bir şey olacağını düşünmek.
Dini Batıl İnançlar
Dini inançları batıl inanç olarak görmek pek doğru olmasa da teknik olarak batıl inançları dinleri etkilediği görülür. Ancak inanç özgürlüğü bakımından bu tür ritüelleri uygulayan kişileri anlayış ile karşılamak gerekir.
- Tespih taneleri üzerine üfleme, nazarı, belayı, şeytanları kovma ritüeli.
- Türbe duvarına piyango bileti sürmek, böylece şansı artırdığını düşünürüler.
- Bereket için dua okuttuğu düşünülen taşlar, ağaçlar, toprak veya muska taşıma.
- Ev kapısına asılan çiğdem çiçeği, nazar boncuğu at nalı ve fillerin, pirinç tanelerinin zararlı olay ve ruhları uzak tutacağına olan inanç.
- Kedi ve köpek olan evlere melek girmeyeceği için uğursuz kabul edilmesi.
Teknolojik / Dijital Batıl İnançlar
Gelişen toplamlarda bile belirli batıl inançlar ile karşalaşmak mümkündür. Batıl inançlar insan beyninin yaratıcılığına dair bir işarettir.
- 404 Uğursuzluğu: “404 Not Found” hatasını görmek kötü bir günün işareti sayılır.
- “Çalışıyor!” Laneti: Bir yazılım sorunsuz çalışırken “her şey tamam” demek hatayı davet eder.
- Kartuş üfleme: Eski oyun kartuşlarını üflemek, elektronik bağlantıyı “yeniden hizalar.” inancı.
- 13 Sayısı: Apollo 13 roketinin düşmesinden sonra bazı binalarda 13. kat boş tutuldu.
Sosyal Medya Ritüelleri
Sosyal medya fenomenleri ve ya bazı sayfalar sosyal batıl inanç başlatır. Takipçiler de nesilden nesile bu ritüeli taşırlar.
- Emoji büyüsü: Tek boynuzlu at gibi sembollerin paylaşımı, iyi şans ve etkileşim çeker.
- Hashtag sihri: #fırsat etiketi başarıyı çağırırmış.
- Zamanlama takıntısı: Gönderileri tam 11:11’de paylaşmanın özel bir gücü olduğu inancı.
- Kadim sayılar: Bazı sayıların olumlu ve olumsuz olduğunu düşünerek onları uzak veya yakın tutmak.
Modern Toplumsal Efsaneler
- Yeni yıl ritüelleri: 12 üzüm yemek veya kırmızı iç çamaşırı şans getirir.
- GPS batıllığı: “Sinyal kesildiğinde mutlaka sağa dönmek” gibi sürücü efsaneleri.
- Evrene olumlu mesaj: Böylece kişiler evreden olumlu bir geri dönüş beklentisi içine girer.
Batıl İnanç Üretme – Kendi Ritüelinizi Yaratın
Eğlence için de batıl inanç üretilebilir. Evet çünkü bazı batıl inançları öğrendiğinizde birilerinin bunları sırf eğlence olsun diye ürettiğini düşünmüş olabilirsiniz. Biz de buna yardımcı olmak adına batıl inanç üretmenin adımlarını açıkladık.
1. Niyeti Belirleyin
Hangi belirsizliği gidermek veya hangi “şansı” davet etmek istiyorsunuz? Veya bir korkunun atlatılması için bir güçlü şey yaratın. Önemli olan bir problemin çözülmesidir. Yöntem ikinci sıradadır.
2. Ritüeli Tasarlayın
Basit, tekrarlanabilir bir adım listesi oluşturun (örneğin her sabah 3 defa kapı tokmağını tıklatmak). Veya Gözlerinizi üç kez açıp kapatıp bir işe başlamak. Veya bir isim söyleyip o ismin size güç vereceğine inanmanız. Tamamen sizin yaratıcı zihninize kalmış.
3. Sembolik Bir Öğe Ekleyin
Ritüelinize bir renk, obje veya sözcük seçin. Mesale batıl inancanızın rengi kırmızı olabilir veya yeşil hatta sarı. Zaten mavi rengi çok kullanan olacaktır. Mesela bir silgi olabilir. Geçmişi silmek için bir ritüel yazarsanız silgi etkili olur veya su. Sözcük seçimi de önemli. Bu sözcüğün oluşturduğu harflerin şekli de detaylı bir batıl inanç yaratmada etkilii olur. Bunlara sınırla kalmayın.
4. Topluluk Desteği
Sosyal medya, arkadaş grupları veya aile içinde paylaşarak kolektif inancı sınayın. En kolayı bir video içinde bir olayın en tepe noktasında o ritüeli uygulamak. Mesela sınava girmiş biri sınav kağıdının üstündeki havayı alıp yüzüne doğru çarpıyor. Veya uyumadan önce duvara sırtını yaslayıp kollarını yana açıp heyoo derken gülümsüyor…
5. Evrimleştirin
Geri bildirim ve deneyimlerinize göre ritüeli zamanla geliştirin. İlk adımı minik atın sonra yenilik katın. Böylece batıl inanç yaratmanın ruhunu yakalarsınız.
6. Dürüst olun
Takipçilerinize bu ritüeli kendinizin yarattığını ve amacının rahatlama ve eğlence olduğunu belirtin.
7. Abartmayın
İnsan haklarına ve hukuka aykırı olmamasına özen gösterin. Amaç eğlenmek ve insanlara faydalı olmaktır bunu lütfen unutmayın.
8. Neşeli Olsun
Her zaman tüm yeni batıl inançlara bolca eğlence katın. Dünyanın daha mutlu bi yer olmasına siz de destek olun.
Batıl İnançların Eğlenceli ve Riskli Yönleri
Yeni nesil batıl inançlar böylece insanlara rahatlık ve neşe kaynağı olabilir. Toplumsal bağı dünya çapında geliştirebilir. İnsan zihnini geliştirmede bir olumlu etki ve hatta belki uzaya çıkmak için bile bir sebep yaratabilir. Dünya ile sınırlı kalmasın bu yeni nesil batıl inançlarınız. (Yıldız falları gibi)
- Rahatlatıcı Etki: Belirsizlik ve kaos anlarında kısa süreli moral ve umut sağlar.
- Toplumsal Bağ: Ortak ritüeller, grup aidiyetini güçlendirir. Belki de gezegen barışına destek bile olur.
- Kapanan Zihniyet (Dikkat): “Ritüele uymadım, şansım açık değil” hissi, sorumluluğu kişiden alıp inanca yükler. Hemen bu olumsuz ritüele bir yama yapın ve olumlu bir bakış geliştirin.
- Felsefi Tuzak:(Dikkat) Kendi yarattığınız ritüellere hapsolmak, hayatı “ritüel zincirleri” içinde kısıtlayabilir. Unutmayın eğlence ve fayda ile yola çıkın ve bu yoldan ayrılmayın. Sorunlar doğaldır ve gereklidir çünkü gelişim biraz da buna bağlıdır.
Evrensel Dilekler de Batıl Sayılır mı?
“Bol şans”, “Başarılar”, “Şans seninle olsun”… Bu cümleleri söylemek birer sosyal nezaket örneği gibi görünse de teknik olarak birer modern batıl inançtır. Bilimsel bir etkisi yoktur ama söylenince rahatlatır. Hatta bazı insanlar bu sözleri duymadan sınava, maça ya da önemli bir işe başlamaz. Çünkü zihinsel olarak bir “güç ve koruma” hissi verir. Yani her “bol şans” mesajı, minik bir plasebo gibidir. İlacın etkisi yoktur ama inanç aşılar, bu da ruhsal olarak iyi gelir ve beden de bundan olumlu etkilenebilir ve dolaylı olarak fiziksel bir faydaya dönüşebilir.
Bu çerçevede yaratıcı yeni nesil inançlarınızı yorumlara eklerseniz emin olun okumaktan büyük keyif duyacağız.
İyi eğlenceler… Bol şans!
Esen kalın.
Giriş: Mükemmeliyetçilik Bir Tuzak Mı? Mükemmellik, insan zihninin ürettiği evrimsel...
İnsan bedeninde uzaylı form var mı? İnsan nasıl oluştu? Nereden...
Giriş: Kevron-7'nin Nefes Alma Durağı Kevron-7 gezegeninin kuzey çeyreğinde, diğer...
Kanser dünyada en çok can alan hücresel ve ölümcül hastalıktır....